U bent hier: R.-k. spiritualiteit / Sacramenten / Huwelijk
Laatst gewijzigd: 07-09-2009

Huwelijk

Huwelijk

De Bijbel begint met de schepping van man en vrouw naar Gods beeld en gelijkenis. Het is God die de mens uit liefde heeft geschapen, en de mens ook tot de liefde roept.

Als een man en een vrouw elkaar ontmoeten en van elkaar gaan houden, liefhebben, willen ze altijd bij elkaar zijn. Zij willen een verbond sluiten voor de rest van hun leven: de vorm die de kerk daarvoor heeft, is het kerkelijk huwelijk. De geliefden beloven elkaar de liefde ten overstaan van de gemeenschap, vertegenwoordigt door de priester. Ze geven elkaar hun ‘ja-woord’, om op deze manier te worden verbonden door God, wetende 'dat wat God heeft verbonden, een mens niet mag scheiden'. Het is daarom met recht een sacrament van de levensstaat. Een sacrament dat men eenmaal kan ontvangen, tenzij men door de dood wordt gescheiden. Wanneer de overgebleven partner nieuw levensgeluk vindt kan men opnieuw in het huwelijk treden.

De viering

De viering van het huwelijk wordt afgesproken in de voorbereidende gesprekken tussen de pastor en de huwelijkskandidaten. Naast kerkelijke regels is de persoonlijke geloofsbeleving van belang bij de keuze van de vorm. De huwelijksviering kan pas plaats vinden na het burgerlijk gesloten huwelijk (dit schrijft de wet voor). In de Latijnse ritus heeft de viering van het huwelijk tussen twee christen gelovigen gewoonlijk plaats tijdens een Eucharistie (een huwelijksmis), vanwege de band van alle sacramenten met het paasmysterie van Christus. Dit is de traditionele wijze van een kerkelijk huwelijk. Aan het einde van de mis wordt vaak een gebed of lied opgedragen aan Maria.

Maar er bestaan ook andere vormen. In een huwelijkssluiting met gebedsviering beamen de echtgenoten elkaar de liefde. De viering wordt geopend met een openingsgebed en passende teksten uit de Bijbel (een evangelietekst) of uit de traditie. Maar ook een tekst uit andere tradities of niet religieus is wel mogelijk. Ook worden passende religieuze liederen gezongen, waarin het huwelijk, de band tussen mens en God of de liefde tussen man en vrouw centraal staat. De huwelijkssluiting met zegen staat centraal, er is plaats voor verschillende gebeden (voorbeden, dankgebeden, (eigen geformuleerd) huwelijksgebed) en momenten van bezinning. Er wordt afgesloten met een dank- en slotgebed of slotzegen.

Een huwelijkssluiting met zegen is een ook een vieringvorm. Hierin is ruimte voor een evangelielezing en enkele symbolische handelingen zoals het zegenen van de ringen, het aansteken van de eigen doopkaarsen en de huwelijkszegen. De viering kan worden aangevuld met religieuze liederen.

De kerk erkent het huwelijk pas, als het in een kerk is voltrokken, vanwege de sacramentele werking. Een burgerlijk huwelijk is een onderdeel van de volledige huwelijksvoltrekking. Voor de wet mag je niet alleen in een kerk trouwen (zoals dat bijvoorbeeld in Engeland wel kan). Wat ook anders is, is de ontbinding van een kerkelijk huwelijk. Voor de wet is het relatief vrij eenvoudig van elkaar te scheiden. Omdat het God is die het huwelijk voltrekt, is het vrijwel niet mogelijk voor de rooms-katholieke Kerk te scheiden. Volgens het kerkelijk recht zijn er wel mogelijkheden. Voor vragen dient u zich te melden bij de kerkelijke rechtbank van uw bisdom.